Schuld

Op 9 en 10 oktober 2021 vierde de Club Renault Sportives haar 40-jarig jubileum. Als een van de ereleden van die autoclub was ik daar natuurlijk voor uitgenodigd. Ben niet geweest. Geen zin en veel andere dingen te doen. Daar voel ik me dan toch een beetje schuldig over. Het idee dat je mensen in de steek laat. Een schuldgevoel. Daar heb ik wel vaker last van. Als ik iemand zijn verjaardag ben vergeten, als ik een klant niet heb teruggebeld, als ik toch weer motor ben gaan rijden in plaats van in de tuin te werken.

Bert_Schuld_Web.jpg



In de 34 jaar dat ik bij Pals werk, heb ik duizenden mensen aansprakelijk gesteld. Heb ik gesteld dat het hun schuld was dat onze cliënt letsel had opgelopen. Zo zeggen juristen dat natuurlijk niet. Wij achten iemand aansprakelijk op basis van een wetsartikel. Heel vaak is dat art. 6:162 BW. In dat wetsartikel staan de verschillende vereisten om een geslaagd beroep te doen op een onrechtmatige daad. Iemand kan aansprakelijk zijn voor een onrechtmatige daad die hij zelf heeft gepleegd. In dat geval spreekt men ook over ‘schuld’.

En dat is een beladen woord. Want niemand wil ergens schuld aan hebben. Het is eigenlijk altijd de schuld van de ander. “Nee, het is zijn schuld! Ik kon er niets aan doen. Ik reed heel rustig en die auto nam de binnenbocht.” Waarop de ander reageert: “Dat is gelogen, ik was nog helemaal niet ingedraaid. Die motorrijder kwam met een enorme gang door de bocht. Hij reed zo in mijn portier. Ik kon hem gewoon niet ontwijken. Het is echt niet mijn schuld!” En al heel snel hoor je kibbelende kinderen.

Elke dag maak ik dat weer mee. Mijn dossierbestand zit er vol mee. Discussies over aansprakelijkheid. Verzekeraars die tegen beter weten in een afwijzend standpunt innemen. Cliënten die een niet geheel juiste voorstelling van zaken geven. Allemaal mensen die geen schuld op zich willen nemen. Want dat is zo moeilijk. Gewoon sorry zeggen. Elton John heeft er zelfs een liedje over gemaakt.

Die schuldvraag maakt mijn werk soms lastig. Of als ik het wat positiever benader: een uitdaging. Het vereist kennis van zaken maar ook inlevingsvermogen, creativiteit en volharding. Je moet immers niet alleen weten op grond waarvan je iemand aansprakelijk moet of kunt stellen. Maar ook begrip hebben voor het slachtoffer dat meestal niet gehinderd is door kennis van zaken en zijn of haar emotie de vrije loop laat. En ook bij verzekeraars is de kennis van zaken niet altijd op het niveau dat je zou mogen verwachten. Emoties kunnen dan de overhand krijgen. Angst om ‘te verliezen’ of belazerd te worden. Woede om niet serieus te worden genomen of om niet te krijgen wat in jouw ogen redelijk is.

Allemaal zaken die aandacht vragen en dan denk ik wel eens: waarom neemt iemand niet gewoon zijn verantwoordelijkheid? Dat vraag ik me vaak af. Zeg gewoon dat je door de binnenbocht bent gereden. Of erken gewoon dat je iets verkeerd hebt gedaan. Het zou dingen zoveel makkelijker maken. Mijn werk bijvoorbeeld. Kom je toch sneller tot een oplossing. Of in de politiek. Dan hadden we allang een nieuwe regering. Of in relaties. Dan waren er niet zoveel beschadigde kinderen.

Gelet op de foto’s die ik op Facebook voorbij zag komen, was het lustrum van de autoclub geslaagd. Misschien heeft een enkeling mij gemist. Ik verwacht echter geen aansprakelijkstelling want mijn absentie was niet onrechtmatig. Mijn invulling van het weekend evenmin. Niets om mij schuldig over te voelen. Ik heb zelfs in de tuin gewerkt. Nou ja, niet op zondag. Toen heb ik toch weer motorgereden.

Bert Heida, Letselschadespecialist NIVRE-re